Yakın dönem İran sinemasının en önemli yönetmenlerinden Asghar Farhadi’nin başyapıtı Bir Ayrılık – Jodaeiye Nader az Simin, ya da uluslararası pazara sunulduğu İngilizce adıyla A Separation, hayran bırakan oyunculukları, yönetimi ve ustaca oluşturulmuş diyaloglarıyla özünde insan olmaya dair kıymetli tespitler barındırıyor. Temelinde bir karı-kocanın ayrılığı üzerinden ilerlese de ülkeden ayrılış, anne ve babadan ayrılış ve doğru bilinenden ayrılış gibi çok çeşitli ayrılma temaları içeriyor. Katmanlı bir hikayeye sahip olan Jodaeiye Nader az Simin, herkesin birbirinden sakladıklarıyla çözümsüzlüğe doğru ilerleyen bir olay örgüsünde, “doğru” söylemenin koşullarını ve hatta sonuçlarını araştırırken insanın çetrefilli doğasına atıfta bulunuyor.

Hikâyesinin çıkış noktasından, ödül sezonundaki başarısına, A Separation hakkında bilinmesi gereken 15 detayı derledik.

A Separation Hakkında Mutlaka Bilinmesi Gereken 15 Detay

Hikâyenin Çıkış Noktası

Asghard Farhadi, ilk olarak Alzheimer hastası babasını yıkayan bir adamın görüntüsünün gözünde canlandığını, sonra filmin hikâyesini bu görüntü etrafına kurduğunu söylüyor.

Esin Kaynakları

Altyazı

Asghar Farhadi, A Separation’ın esin kaynakları arasında Harold Pinter, Tennessee Williams, Henrik Ibsen, Federico Fellini, Wim Wenders ve etkisi belki de hepsinin üzerinde olan Ingmar Bergman’ı sayıyor. A Separation’ın açılışındaki boşanan çift sahnesini çektikten sonra kameranın pozisyonun Bergman’ın Scenes from a Marriage’ındaki bir sahneyle epey benzer olduğunu fark ettiğini söylüyor. Bunu kasıtlı olarak yapmadığını belirtiyor.

Tek Kamerayla Çekildi

Farhadi, filmi 2010 yılında tek bir kamera kullanarak çekti. Çekimler üç ay sürdü.

Chaharshanbe-soori’ye Gönderme

Filmin açılış jeneriği sırasında fotokopisi çekilirken gördüğümüz iki nüfus cüzdanı Hediyeh Tehrani ve Hamid Farokhnezhad’a ait. Tehrani ve Farokhnezhad, Farhadi’nin bir önceki filmi olan Çarşamba Ateşi – Chaharshanbe-soori’de boşanmak üzere olan bir çifti canlandıran oyuncular.

Müzik Kullanılmaması

Kapanış jeneriği esnasında çalan müzik dışında film boyunca müzik kullanılmıyor. Farhadi bunun müziğe önem vermediği için değil, kullanıldığında müzik filmde önemli bir yer tuttuğu için aldığı bir karar olduğunu söylüyor. Farhadi, müzik kullanımının yönetmenin sahnenin duygusal yapısı hakkındaki hükmünü yansıttığını ve bundan kaçınmaya çalıştığını, çünkü A Separation’ın gerçekçi tonunun böyle bir müzik kullanımına müsait olmadığını söylüyor.

Sarina Farhadi

Filmde Termeh’e, yani hikâyenin merkezindeki çiftin kızına hayat veren Sarina Farhadi, yönetmen Asghar Farhadi’nin kızı. Genç oyuncu, bu filmdeki performansıyla Berlin Film Festivali’nde ödüle layık görüldü.

Shabab Hosseini’nin Doğaçlama Yaptığı Sahne

A Separation

Filmde Shabah Hosseini’nin hayat verdiği Hojjat karakterinin hakime sürekli itiraz ettiği için dışarı atıldığı sahne sırasında Hojjat çıkarken de itiraz etmeye devam ediyor ve bu sırada kapıya kafasını çarpıyor. Aslında senaryoda böyle bir detay bulunmuyor. Hosseini doğaçlama yaparak sahneye böyle bir şey eklemeye karar veriyor. Bu detay Farhadi ve set ekibi tarafından beğeniyle karşılanıyor ve kayıt durduğunda ekip Hosseini’yi alkışlıyor.

Senaryosu Bitmeden Onay Alması

A Separation

Farhadi, son üç filmi gibi A Separation’ı devlet desteği olmadan çekmiş olsa da, filmi çekmesi için Kültür ve İslami Rehberlik Bakanlığı’ndaki Sinema Bürosu’ndan izin alması gerekiyordu. Ancak Farhadi’nin About Elly ile dünya genelinde yakaladığı başarı yönetmenin elini güçlendirmişti. Normalde filmlerin izin alması için senaryonun bitmiş hâlinin Sinema Bürosu’na sunulması gerekiyordu. Farhadi ise senaryoyu ana hatlarıyla açıkladığı 15-20 sayfalık bir taslak sunmuştu. Ne var ki sunduğu bu taslak bir ay içinde onay aldı.

Ödül Sezonundaki Başarısı

Ödül sezonunda büyük başarı yakalayan film, İran için pek çok ilke imza attı. Oscar ve Altın Küre kazanan ilk İran filmi olan A Separation, aynı zamanda Berlin Film Festivali’nde Altın Ayı kazanan ilk İran filmi de oldu. Akademi Ödülleri’nin En İyi Özgün Senaryo kategorisinde ve BAFTA Ödülleri’nde ise adaylık alan ilk İran yapımıydı.

Gişe Başarısı

Filmin ödül sezonundaki bu başarısı gişe başarısı olarak da geri döndü. Yaklaşık 800 bin dolarlık bir bütçeyle çekilen film, dünya genelinde 24.4 milyon dolar hasılata ulaşarak, gişede tüm zamanların en başarılı İran filmi oldu.

Çekimlerin İran Hükûmeti Tarafından Durdurulması

Farhadi, House of Cinema Film Festivali’nde yaptığı konuşmada Bahman Ghobadi ve Jafar Panahi gibi film çekmesi yasaklanan İranlı yönetmenlere destek verince, İran Kültür ve İslami Rehberlik Bakanlığı o sırada çekimleri devam eden A Separation’ın çekimlerini 10 günlüğüne durdurdu.

İran Televizyonunda Yer Bulmaması

Çekimler 10 günlük bu aranın ardından devam etmiş olsa da İran hükûmetinin Farhadi’ye karşı soğuk tavrı devam etti. Filmin Oscar kazanarak İran için tarihi bir başarıya imza atmasından, İran televizyonunda sadece bir kez bahsedildi.

The Past ile Bağlantısı

Farhadi verdiği bir demeçte A Separation ile The Past’in bağlantılı filmler olduğunu söylüyor. Her iki film de insan ilişkilerinin karmaşıklığına odaklanıyor ve her iki filmde de aile hikâyede önemli bir yer tutuyor. Bu filmlerden sadece birini izleyen bir seyirci bir şey kaçırmıyor belki ama iki film birlikte ele alındığında daha büyük bir dünyaya, daha büyük bir resme bakma şansı doğuyor.

***Yazının bundan sonraki bölümü A Separation ile ilgili keyif kaçırıcı detaylar (spoiler) içerebilir.***

Razieh’in Çaldığı Sanılan Para

Nader’in Razieh’yi çalmakla suçladığı paranın nereye gittiği sonradan net bir şekilde açıklanmıyor olsa da aslında daha en başta Simin’in nakliyecilere ödeme yapmak için bu parayı aldığını görüyoruz.

Nader’in Babasının Ölümü

A Separation

Filmin sonunda Nader’i de Simin’i de siyah giyerken görüyoruz. Bunun sebebi Nader’in babasının ölmüş olması.

Kaynak: IMDb, The Hollywood Reporter, Filmmaker Magazine

Daha yazı yok.
Filmloverss.com size daha iyi hizmet sunmak için çerezleri kullanır. Sitede gezerek çerezlere izin vermiş sayılırsınız. Ayrıntılı bilgi close-cookie-information