ABD kırsalında yaşayan ve avukatlık, balıkçılık ve yazarlıkla uğraşan John D. Voelker, 1952 yılında dâhil olduğu bir davayı romanlaştırmaya karar verir. Eşine tecavüz eden adamı öldürmekle suçlanan sanığın avukatlığını üstlenen Voelker’ın kitabı 1958 yılında basılır ve bir yıl sonra usta yönetmen Otto Preminger tarafından hakları satın alınır ve Amerikan sinemasının klasiklerinden biri olan Anatomy of a Murder filmi ortaya çıkar.

Oldukça sadık bir uyarlama olan ve uyarlandığı kitabın adını taşıyan Anatomy of a Murder, filmin protagonisti Paul Biegler’ı izleyiciye tanıtarak giriş yapar. Yalnız yaşayan, savcılık görevini rakibine devretmek zorunda kalan fakat tüm bunlara rağmen mutlu olmasını bilen muzip bir karakter olan Biegler, uzun süre sonra ufak tefek boşanma davalarının aksine ciddi bir cinayet davası için teklif alır. Kendisinden eşine tecavüz eden adamı öldürmekle suçlanan ve hâli hazırda suçunu da kabul etmiş olan eski bir teğmeni savunması istenmektedir. Sanığın cinayeti kabul ettiği göz önünde bulundurulursa oldukça zorlu bir davadır bu. Biegler bu gerçeği kabul ederek ve savunmasını üstlendiği teğmen ve eşine de açıkça söyleyerek teklifi kabul eder.

Anatomy of a Murder: Anglosakson Paradigmanın İflası

Anatomy of a Murder; polisiye, hatta özellikle kara film janrıyla çeşitli ortaklıklar taşısa da tamamen bu türün içine dâhil edebileceğimiz bir film değil. Teğmenin eşi Laura Manion, özellikle kara filmle özdeşleşmiş femme fatale karakterinin tipolojisine bire bir uyum gösterse ve kimi sahnelerde ışık kullanımında kontrasta yer verildiğini görsek de, filmin tamamen film noir janrına dahil edebilmek oldukça zor. Preminger’in, çeşitli biçimlerde iç içe giren film türlerinin anlatım gramerlerini kullanarak, çoğu zaman polisiyenin bir alt türü olarak kabul edilebilecek “mahkeme filmleri” ile film noir‘ı kusursuz bir biçimde harmanladığını görebiliriz. Komedi ve gerilim unsurlarının da birbirini sarmaladığı filmde, Preminger’in en büyük başarısı çeşitli türler ve alt türlere ait konvansiyonları bu kadar dengeli biçimde birleştirebilmesi.

Aynı zamanda Anglosakson hukuk sisteminin içinde yetişmiş bir avukatın kaleminden çıkan bir kitaptan uyarlanan film, “bir cinayetin anatomisi” olmaktan çok; var olan hukuk paradigmasının analizine dönüşüyor. Film boyunca Biegler’ın adım adım, hukuk sisteminin sahip olduğu çeşitli açıkların ve güdük noktaların peşinde koştuğunu görüyoruz. Öncelikle, savunmasını üstlendiği teğmeni cinayeti işlediği sırada ‘’pek de kendinde olmadığına’’ ikna eden Biegler, Teğmen Manion’ı inceleyen psikiyatristin ‘’karşı konulamaz itki’’ tanımlamasını müvekkilinin lehine kullanmak için çabalıyor. Savcılık makamının da benzer biçimde sadece savunma aleyhine hüküm giydirmek için çalıştığını, kişisel çatışmaların ve ego problemlerinin etkisi ile hareket ettiğini görüyoruz. Jüri sistemi ise halkın adaletin tesis edilişine katılışından çok mahkemenin avukatlar ve savcılar için bir çeşit gösteri sahnesine dönüşmesine katkı yapıyor. Aynı zamanda sürmekte olan pek çok kanunun, mahkemenin güdük kalmasına ve adaleti sağlamakla mükellef olan hukuk kurumunun tamamen gösteri sahnesine dönüşmesine etki ettiğini görüyoruz. Biegler ve savcılık makamı tüm bu koşullar altında adaleti sağlamaya çalışan aktörlerden çok gerçek anlamda bir oyuncu, şovmen gibi hareket ediyorlar. Bozuk ve güdük kalmış bu sistemde başarılı olmak için oyunu kurallarına göre oynamak gerekiyor fakat adaletin gerçek anlamda sağlanabilmesi böyle bir sistemle pek de mümkün görünmüyor.

Avusturya doğumlu Otto Preminger’in gençliğinde baba mesleği olan hukukla ilgilenmesi, Nazi zulmüne ve adaleti sağlamakla mükellef olan hukuk kurumlarının nasıl ters yüz edilebileceğine dair tecrübeleri, Voelker’ın kitabı ile bu kadar ilgilenip sinemaya uyarlamasında ‘’karşı konulamaz itki’’ sağlamış mıdır, bilmek mümkün değil. Fakat usta yönetmenin bu uyarlamadan bir başyapıt ortaya çıkarmasında Kıta Avrupası ve Anglosakson hukuk sistemlerine ve eksiklerine olan hâkimiyeti etki etmiş gibi görünüyor.

Daha yazı yok.
Filmloverss.com size daha iyi hizmet sunmak için çerezleri kullanır. Sitede gezerek çerezlere izin vermiş sayılırsınız. Ayrıntılı bilgi close-cookie-information